Recinto celestial

Valeiro. Outra vez. Con certo desdén, o mestre de cerimonias entregou as chaves do armario a Manuel, que as aceptou con xesto resignado. Por algunha razón misteriosa, Manuel comprometera certa ilusión naquel cumpreanos, pensando que a sorte lle cambiaría. Non foi así e Manuel regresou a súa habitación levando na man o chaveiro onde figuraba, por cortesía do administrador, a máxica cifra dos anos que cumpría. Sesenta. ‘Os anos que tes’, diríalle Mirfak, ‘son os anos que xa nos tes’.

Manuel vivía nunha pequena habitación do faiado coas paredes pintadas de beis. Xa o esquecera, pero Manuel tiña nacido naquela mesma peza. Cantas veces cando novo lle dixera á súa nai ‘mamá, lévame onde nacín’ e a súa nai conducíao por corredores e escaleiras ata a habitación do faiado. ‘Aquí naciches, meu ben’ e Manuel deitábase na cama e agochaba o naris na almofada. ‘Aínda garda o teu recendo’ dicía súa naiciña; ‘non cheira a nada’ protestaba Manuel. ‘Non percibes porque recende a ti’ contestaba aquela cun sorriso.

A casa era inmensa pero estrañamente acolledora. O edificio albergaba innumerables habitacións, todas moi pequenas e quencidas, a maioría sen xanelas pero todas con armarios. Manuel non coñecía todos os cuartos nin chegara nunca ao final dos corredores. Adoitaba dicir que non tiña tempo para andar dun sitio para outro, pero o certo é que a súa vida fora unha viaxe de preguiza en preguiza. ‘Non dan premios por camiñar’, dicía para xustificar que sempre rondara polos mesmos lugares, que lle resultaban agarimosos e coñecidos.

Manuel non se podía queixar; o seu cuarto tiña unha xanela no teito. Non todos podían dicir o mesmo. Cando a súa nai morrera, trinta anos atrás, tivo que deixar a grande habitación onde residía con ela, un par de andares máis abaixo; por sorte, recibiu en herdo a peza do faiado.

Cando a súa nai morreu, celebrou o funeral nunha capeliña da casa que non visitara xamais. Teitume alto e retablo escuro. Se cadra xa estivera alí polo pasamento do meu pai pero era moi pequecho e non lembraba nada. A Manuel gustoulle a capela. ‘Espero que cando morra’, pensou, ‘me fagan aquí o funeral’. Manuel orgullábase da casa onde vivía, grande e sen medida.  

No medio dun corredor inabarcable, que Manuel chamaba ‘o camiño do norte’, unha empresa montara décadas atrás unhas oficinas de contabilidade. O funcionamento da empresa provocaba que aquel tramo de andadoiro estivera particularmente ateigado de xente indo e vindo. Cando mozo, a súa nai conseguíulle un traballo de oficinista na empresa, así que Manuel apenas tiña que andar cen metros para ir da casa á oficina e da oficina á casa. Todo eran facilidades.

A súa vida repartíase entre o traballo e a habitación. Facía a compra nun par de tendas do terceiro andar e, alomenos unha vez ao trimestre, vía unha película no cine do quinto. Manuel non tiña amigos, non sendo una fermosa serpe vermella que mercara o pasado inverno nunha tenda do terceiro andar. Manuel gustaba de deixar a serpe ceiba pola habitación, e moitas veces tardaba tempo en atopala.

Na soedade da noite, Manuel observaba dende a cama as estrelas fuxidías e falaba con elas. Nas noites de xaneiro pasaba por diante da bufarda do faiado a súa amiga Mirfak, a raíña de Perseo. Manuel coidaba que Mirfak e máis el tiñan moitas cousas en común; en particular, pensaba, ambos os dous vivían pechados nunha habitación. Collinder chamou ‘cúmulo aberto de Alfa de Perseo’ a aquela habitación onde a raíña descansaba na compaña das súas damas e cortesás; os chineses, sempre máis mornos, chamárona o ‘Recinto celestial’. Deitado na cama, Manuel agardaba o tránsito de Perseo nas noites frías para parolar con Mirfak e compartir sucedidos e andrómenas.

O inverno pasado Manuel foi ao médico. Diagnosticoulle a enfermedade do esquecemento. O feito de esquecer non lle preocupaba moito a Manuel, porque non recordaba na súa vida nada especialmente merecente de ser lembrado, non sendo os seus cumpreanos. Manuel lembraba as festas da infancia, cando os veciños se xuntaban polo Nadal ou polas Pascoas diante das súas portas. Pero en especial recordaba con profunda señardade as deliciosas festas de cumpreanos.

Nos cumpreanos, a administración da finca organizaba dende antes do tempo escrito unhas marabillosas foliadas nas que o cumpreaneiro recibía un presente especial: tiña o privilexio de escoller para si un armario entre os centos e milleiros que había nas habitacións desocupadas. O que atopar nel, sería seu.

Cando neno, con que degoiro agardaba Manuel o día do cumpreanos! A casa era tan grande e tiña tantas pezas, e cada peza tantos armarios… Chegado o día, Manuel corría cara ao descoñecido cunha candieira na man, marchaba por corredores cegados na escuridade, subía chanzos de dous en dous e baixábaos de tres en tres, na procura atolecida dun armario de boa presenza nunha habitación abandoada. De neno, no armario que escollía ao chou sempre atopaba algo de valor: libros, xoguetes, roupa… pero nos últimos trinta anos todos os armarios que escollía estaban valeiros. ‘Outro ano será’, pensaba para si, pero o ano seguinte era igual.

Este ano que cumpría sesenta Manuel pensou que a sorte cambiaría. Cando o administrador lle convocou á celebración, armouse de afouteza e saíu decidido a non voltar sen nada, pero aos dez minutos estaba xa canso do xogo. Meteuse de contado nunha habitación que viu vacante e puxo a man sobre o primeiro armario que atopou. ‘Ben cedo fartaches’, díxolle o administrador.

De volta para a habitación, Manuel ceou en silencio. Gardou o chaveiro no caixón; xa tiña unha manchea. Os chaveiros eran diferentes pero as chaves eran idénticas. Manuel non reparaba, pero cada ano escollía o mesmo armario. Despois da cea, deitouse na cama e agardou a chegada de Mirfak polo leste, para falar un chisco das súas cousas.